FR
Francja
Francja jest państwem członkowskim UE. Krajowe zasady rezydencji podatkowej osób fizycznych opierają się na kilku alternatywnych kryteriach: gospodarstwie domowym (foyer), głównym miejscu pobytu, głównej działalności zawodowej oraz ośrodku interesów gospodarczych. Kryteria te są niezależne — spełnienie jednego z nich może wystarczyć do uznania osoby za francuskiego rezydenta podatkowego. Pobyt imigracyjny jest odrębną procedurą.
Informacyjny przegląd krajowych zasad dotyczących rezydencji podatkowej i pobytu.
Rezydencja podatkowa
Zgodnie z art. 4 B francuskiego ogólnego kodeksu podatkowego (Code général des impôts, CGI) osoba fizyczna ma miejsce zamieszkania dla celów podatkowych we Francji, jeżeli spełnia co najmniej jedno z ustawowych kryteriów. Kryteria te obejmują gospodarstwo domowe, główne miejsce pobytu, główną działalność zawodową oraz ośrodek interesów gospodarczych.
Jeżeli dana osoba jest jednocześnie uznawana za rezydenta podatkowego innego państwa, właściwa umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania może rozstrzygnąć kwestię rezydencji traktatowej na podstawie zawartych w niej reguł kolizyjnych.
- Gospodarstwo domowe (foyer): oznacza miejsce, w którym dana osoba i jej rodzina zwykle prowadzą życie rodzinne. Ocenia się, gdzie znajduje się centrum życia rodzinnego, a nie tylko gdzie dana osoba spędza najwięcej czasu z powodów zawodowych. Jeżeli małżonek lub partner oraz dzieci pozostają we Francji, może to wskazywać, że gospodarstwo domowe znajduje się we Francji, nawet gdy dana osoba często podróżuje lub pracuje za granicą.
- Główne miejsce pobytu (lieu de séjour principal): osoba może być uznana za rezydenta, jeżeli jej główne miejsce pobytu znajduje się we Francji. W praktyce bierze się pod uwagę, gdzie dana osoba spędza większość czasu. Próg 183 dni jest często użytecznym wskaźnikiem, ale art. 4 B nie ustanawia go jako jedynego ani bezwzględnego testu. Ocena zależy od całokształtu okoliczności i może prowadzić do uznania Francji za główne miejsce pobytu nawet przy krótszym pobycie, jeżeli pobyt we Francji jest dłuższy niż w każdym innym państwie.
- Główna działalność zawodowa (activité professionnelle principale): osoba może być francuskim rezydentem podatkowym, jeżeli wykonuje we Francji swoją główną działalność zawodową, niezależnie od tego, czy jest zatrudniona, czy prowadzi działalność na własny rachunek. Jeżeli dana osoba prowadzi kilka rodzajów działalności lub pracuje w kilku państwach, ocenia się, która działalność ma charakter główny, z uwzględnieniem czasu pracy, znaczenia i charakteru aktywności.
- Ośrodek interesów gospodarczych (centre des intérêts économiques): kryterium to dotyczy miejsca, w którym dana osoba dokonuje głównych inwestycji, zarządza majątkiem lub prowadzi działalność gospodarczą, a także miejsca, z którego uzyskuje główne źródła dochodu. Ocena obejmuje całokształt sytuacji gospodarczej, a nie tylko pojedynczy składnik majątku lub jedno źródło przychodów.
Liczenie dni pobytu
- Gospodarstwo domowe: nie obowiązuje minimalna liczba dni. Istotne jest miejsce, w którym znajduje się trwałe centrum życia rodzinnego.
- Główne miejsce pobytu: prawo nie ustanawia jednego mechanicznego progu dni, który rozstrzygałby każdą sprawę. Pobyt przekraczający 183 dni w roku jest istotnym wskaźnikiem, ale należy również porównać pobyt we Francji z pobytem w każdym innym państwie. Należy prowadzić ewidencję wszystkich podróży i okresów pobytu.
- Główna działalność zawodowa: nie obowiązuje odrębny próg liczby dni. Znaczenie ma miejsce wykonywania głównej działalności zawodowej oraz jej rzeczywisty charakter.
- Ośrodek interesów gospodarczych: nie obowiązuje minimalny okres fizycznej obecności. Ocenia się lokalizację głównych inwestycji, źródeł dochodu, zarządzania majątkiem i działalności gospodarczej.
Skutki podatkowe
Francuscy rezydenci podatkowi są zasadniczo opodatkowani od dochodów osiąganych na całym świecie, z zastrzeżeniem umów o unikaniu podwójnego opodatkowania i właściwych ulg. Nierezydenci są zasadniczo opodatkowani od dochodów ze źródeł francuskich, zgodnie z krajowymi zasadami dotyczącymi poszczególnych kategorii dochodów.
Francuski rok podatkowy pokrywa się z rokiem kalendarzowym. W niektórych sytuacjach przeniesienie miejsca zamieszkania podatkowego do Francji lub z Francji może powodować szczególne skutki podatkowe, w tym obowiązki deklaracyjne dotyczące majątku i dochodów zagranicznych.
Migracja / pobyt w UE
Obywatele UE/EOG i Szwajcarii mogą przebywać we Francji na podstawie zasad swobodnego przepływu osób. W przypadku pobytu dłuższego niż trzy miesiące muszą spełniać odpowiednie warunki prawa pobytu. Obywatele państw trzecich zasadniczo potrzebują odpowiedniej wizy lub zezwolenia na pobyt, jeżeli zamierzają przebywać we Francji dłużej niż 90 dni.
Zezwolenie na pobyt, wiza lub rejestracja administracyjna nie przesądzają same w sobie o francuskiej rezydencji podatkowej. Rezydencję krajową ustala się na podstawie kryteriów art. 4 B CGI, a w przypadku konfliktu z innym państwem — także na podstawie właściwej umowy podatkowej.
Materiały referencyjne
- Francuski ogólny kodeks podatkowy (Code général des impôts, CGI), art. 4 A i 4 B: zakres obowiązku podatkowego oraz kryteria miejsca zamieszkania dla celów podatkowych.
- Francuska administracja podatkowa (Direction générale des Finances publiques, impots.gouv.fr): oficjalne wytyczne dotyczące miejsca zamieszkania podatkowego we Francji.
- BOFiP-Impôts: komentarze administracyjne dotyczące art. 4 B CGI, gospodarstwa domowego, głównego miejsca pobytu, działalności zawodowej i ośrodka interesów gospodarczych.
- Francuskie przepisy imigracyjne oraz ramy pobytu obywateli UE/EOG i obywateli państw trzecich.